Οι ψυχαναγκαστικές συμπεριφορές παίρνουν διάφορες μορφές, άλλες πιο εμφανείς και άλλες πιο διακριτικές.
Όλα, όμως, τα ψυχαναγκαστικά σύνδρομα έχουν ένα κοινό σημείο.
Αυτό είναι το βαθύ αίσθημα ανασφάλειας.
Το άτομο για να καθησυχαστεί έχει την ανάγκη να ελέγχει τα πάντα.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, οι τέσσερις πιο συνήθεις ψυχαναγκαστικές συμπεριφορές είναι:
Εμμονή με την καθαριότητα
Αυτοί που έχουν αυτή την ιδεοληψία, που στην ψυχιατρική ονομάζεται «ιδεοληψία μόλυνσης», πλένουν τα χέρια και το σώμα τους πολλές φορές την ημέρα για να απαλλαγούν από τα μικρόβια κάθε είδους και να εξασφαλίσουν ότι θα έχουν έναν απόλυτα υγιεινό τρόπο ζωής.
Οι άνθρωποι που πάσχουν αποφεύγουν τις επαφές με άλλους ανθρώπους.
Ο φόβος του λάθους
Πρόκειται για τον συνεχή και επίμονο φόβο ότι κάτι έχει λησμονηθεί να γίνει ή ότι έχει γίνει κάνει κάτι λάθος.
Πρέπει, επομένως οι πάσχοντες να ελέγχουν και να ξαναελέγχουν τα πάντα.
Μπορεί να ελέγξουν πέντε φορές ότι κλείδωσαν την πόρτα, ότι έκλεισαν τα πατζούρια, ότι έσβησαν το φούρνο κ.ά.
Είναι επίσης πιθανό να διαβάζουν και να ξαναδιαβάζουν το ίδιο κείμενο προκειμένου να επιβεβαιώσουν ότι δεν υπάρχει κανένα λάθος.
Εμμονή με την κακοτυχία
Πρόκειται για τον φόβο ότι παραμονεύει κάποια συμφορά.
Αυτή η ιδεοληψία συνιστά μεγάλο πρόβλημα καθώς τα άτομα που υποφέρουν από αυτήν καταλήγουν να εγκαταλείπουν οποιαδήποτε δραστηριότητα μπορεί να ενέχει οποιονδήποτε κίνδυνο (π.χ. οδήγηση αυτοκινήτου, η δουλειά με δυνητικά βλαβερά εργαλεία κ.ά.)
Εμμονή με τη συμμετρία
Πρόκειται για αυτό που οι ειδικοί ονομάζουν στην κλινική πρακτική «ιδεοληψία συμμετρίας».
Αυτό σημαίνει ότι μια δουλειά δεν μπορεί να γίνει αν δεν είναι όλα συμμετρικά και σε τάξη.
Τα άτομα αυτά γίνονται τελικά ανυπόφορα για τους οικείους τους καθώς θέλουν τα πράγματα να είναι τακτοποιημένα με συγκεκριμένο τρόπο και οποιαδήποτε ακαταστασία τους προκαλεί έντονο άγχος.
Η ψυχαναγκαστική συμπεριφορά είναι εξαντλητική τόσο για το άτομο που πάσχει όσο και για τους γύρω του.
Για την αποτελεσματική αντιμετώπισή της απαιτείται η συμβολή ενός ειδικού.
