Ο υπογοναδισμός είναι μια κατάσταση που αφορά τους άντρες και συμβαίνει όταν ο οργανισμός δεν παράγει την ποσότητα της τεστοστερόνης που χρειάζεται.
Η τεστοστερόνη είναι η σημαντικότερη αντρική ορμόνη, η οποία παίζει ουσιαστικό ρόλο στην ανάπτυξη των αντρικών χαρακτηριστικών.
Ο υπογοναδισμός μπορεί να εμφανιστεί από τη γέννηση ή κάποια στιγμή αργότερα στη ζωή του άντρα.
Συμπτώματα
Τα συμπτώματα του υπογοναδισμού εξαρτώνται από το πότε αυτός εμφανίζεται.
Είναι διαφορετικά αν εμφανιστεί κατά τη διάρκεια της εμβρυϊκής ζωής, πριν από την εφηβεία ή κατά τη διάρκεια της ενήλικης ζωής του άντρα.
Αν η τεστοστερόνη που παράγεται κατά την εγκυμοσύνη δεν είναι αρκετή, αυτό μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες στην ανάπτυξη των εξωτερικών γεννητικών οργάνων.
Έτσι το παιδί που γεννιέται είναι μεν αγόρι, αλλά μπορεί να γεννηθεί με γεννητικά όργανα που δεν είναι ξεκάθαρο αν είναι αντρικά ή γυναικεία, μπορεί να είναι γυναικεία ή να είναι αντρικά αλλά ατελή.
Αν ο υπογοναδισμός εμφανιστεί πριν από την εφηβεία, μπορεί να προκαλέσει μειωμένη ανάπτυξη της μυϊκής μάζας και της τριχοφυΐας, γυναικομαστία και λεπτή χροιά στη φωνή του εφήβου.
Αν ο υπογοναδισμός εμφανιστεί κατά την ενήλικη ζωή, ο άντρας μπορεί να παρουσιάσει υπογονιμότητα, γυναικομαστία και στυτική δυσλειτουργία, μειωμένη τριχοφυΐα και σεξουαλική επιθυμία, εξάψεις και δυσκολία συγκέντρωσης.
Αιτίες
Ο υπογοναδισμός μπορεί να είναι πρωτοπαθής ή δευτεροπαθής.
Στον πρωτοπαθή υπογοναδισμό το πρόβλημα εντοπίζεται στους όρχεις, οι οποίοι δεν μπορούν να παράγουν τη φυσιολογική ποσότητα τεστοστερόνης που χρειάζεται ο οργανισμός.
Τα πιο συχνά αίτια του πρωτοπαθούς υπογοναδισμού είναι η κρυψορχία, διάφορες συγγενείς ανωμαλίες, η λοίμωξη από παρωτίτιδα που αν συμβεί στην ενήλικη ζωή μπορεί να προκαλέσει βλάβη στους όρχεις, ένας τραυματισμός και στους δύο όρχεις που μπορεί να επηρεάσει την παραγωγή της τεστοστερόνης και οι θεραπείες για τον καρκίνο που μπορούν να επηρεάσουν την παραγωγή της τεστοστερόνης και του σπέρματος, αν και η παραγωγή της πρώτης επανέρχεται αργότερα.
Στον δευτεροπαθή υπογοναδισμό το πρόβλημα εντοπίζεται στον υποθάλαμο ή στην υπόφυση του εγκεφάλου.
Τα πιο συχνά αίτια είναι το σύνδρομο Kallmann, ένα γενετικό σύνδρομο που σχετίζεται με διαταραχές στην ανάπτυξη του εγκεφάλου, διάφορες παθήσεις της υπόφυσης, ακτινοβολίες και όγκοι στην περιοχή ή χειρουργικές επεμβάσεις και διάφορες λοιμώξεις.
Στα αίτια συγκαταλέγεται ακόμα η παχυσαρκία, η λήψη φαρμάκων και η γήρανση.
Θεραπεία
Η θεραπεία εξαρτάται από τις αιτίες που προκαλούν τον υπογοναδισμό, όπως και από το αν έχει επηρεαστεί η γονιμότητα.
Αν υπάρχει πρόβλημα με την παραγωγή της τεστοστερόνης εξαιτίας κάποιας βλάβης στους όρχεις, χορηγείται θεραπεία υποκατάστασης με τεστοστερόνη.
Η τεστοστερόνη μπορεί να χορηγηθεί μόνο αν δεν υπάρχει ζήτημα γονιμότητας.
Αν το πρόβλημα εντοπίζεται στις ορμόνες της υπόφυσης, τότε αυτές χορηγούνται στις κατάλληλες ποσότητες.
Σε περίπτωση που υπάρχει όγκος στην υπόφυση, ίσως χρειαστεί χειρουργική επέμβαση ή ακτινοβολίες.
Στις μικρότερες ηλικίες, η χορήγηση τεστοστερόνης μπορεί να βοηθήσει στην ανάπτυξη των χαρακτηριστικών του φύλου.
Αν το πρόβλημα εντοπίζεται στην υπόφυση, η χορήγηση των κατάλληλων ορμονών ενδέχεται να βοηθήσει στην ομαλή ανάπτυξη των όρχεων.
