Πόσες φορές έχετε καθίσει να απολαύσετε μια ήρεμη καλοκαιρινή βραδιά στη βεράντα σας και τα κουνούπια αποφασίζουν να σας κάνουν… προσωπική επίσκεψη; Γιατί φαίνεται ότι κάποια άτομα τσιμπούνται πολύ περισσότερο από άλλα;
Οι ειδικοί εξηγούν ότι πίσω από αυτό δεν κρύβεται “γλυκό αίμα”, αλλά βιολογικοί παράγοντες που καθιστούν μερικούς ανθρώπους πιο ελκυστικούς στα κουνούπια.
Διοξείδιο του άνθρακα: το πρώτο σήμα
Τα θηλυκά κουνούπια τσιμπούν για να πάρουν πρωτεΐνη απαραίτητη για την ανάπτυξη των αυγών τους. Χρησιμοποιούν οπτικά και οσφρητικά σήματα για να εντοπίσουν τους στόχους τους σε απόσταση έως 10 μέτρων. Ένα βασικό σημάδι είναι το διοξείδιο του άνθρακα (CO₂) που εκπέμπουμε με την αναπνοή και μέσω του δέρματος. Οι ενήλικες παράγουν περισσότερο CO₂ από τα παιδιά, καθιστώντας τους πιο ελκυστικούς στόχους. Ακόμη και ο ξηρός πάγος ή το εμφιαλωμένο CO₂ χρησιμοποιούνται σε παγίδες για κουνούπια λόγω αυτής της ιδιότητας.
Θερμότητα σώματος και μεταβολισμός
Τα κουνούπια προσελκύονται επίσης από τη θερμότητα και την υγρασία του σώματος. Έγκυες γυναίκες είναι περίπου δύο φορές πιο ελκυστικές, καθώς η εγκυμοσύνη αυξάνει τη θερμοκρασία και την εκπνοή CO₂. Όσοι ασκούνται, ή έχουν μεγαλύτερο σωματότυπο, παράγουν περισσότερη θερμότητα και εκπνέουν περισσότερο CO₂, κάνοντάς τους προσωρινά ή μόνιμα πιο επιρρεπείς στα τσιμπήματα.
Η μυρωδιά του δέρματος
Στην απόσταση μικρότερη των 10 μέτρων, τα κουνούπια εντοπίζουν τα θύματά τους μέσω των πτητικών οργανικών ενώσεων (VOCs) που εκπέμπονται από το δέρμα. Το μικροβίωμα του δέρματος διασπά υδατάνθρακες, λιπαρά οξέα και πεπτίδια, δημιουργώντας χημικές ουσίες που τα κουνούπια μπορούν να ανιχνεύσουν. Έρευνες δείχνουν ότι οι άνθρωποι με υψηλότερα επίπεδα καρβοξυλικών οξέων είναι έως και 100 φορές πιο ελκυστικοί για κουνούπια σε σχέση με άλλους. Οι διαφορές παραμένουν σταθερές ανεξαρτήτως τρόπου ζωής και είναι σε μεγάλο βαθμό κληρονομικές.
Διαφορετικές αντιδράσεις στα τσιμπήματα
Δεν αντιδρούν όλοι οι άνθρωποι το ίδιο στα τσιμπήματα. Μελέτες γονιδιώματος δείχνουν ότι γονίδια του ανοσοποιητικού συστήματος επηρεάζουν την ένταση της αντίδρασης, όπως φαγούρα και μέγεθος κόκκινης κηλίδας. Κάποιοι μπορεί να τσιμπιούνται συχνά αλλά να μην δείχνουν καθόλου συμπτώματα.
Πώς να προστατευτείτε
Οι ειδικοί συνιστούν τη χρήση αποδεδειγμένα αποτελεσματικών εντομοαπωθητικών, καθώς και την κάλυψη του σώματος με μακριά μανίκια και παντελόνια επαλείφοντας τα με κατάλληλο εντομοκτόνο. Ιδιαίτερη προσοχή στα ακάλυπτα άκρα, όπου συνήθως εντοπίζονται τα περισσότερα τσιμπήματα. Η επαναλαμβανόμενη εφαρμογή είναι σημαντική, καθώς η προστασία μειώνεται με τον ιδρώτα και τον χρόνο.
Συμπερασματικά, η ελκυστικότητα στα κουνούπια καθορίζεται από CO₂, θερμότητα σώματος και μυρωδιά δέρματος. Παρόλο που κανείς δεν είναι εντελώς ασφαλής, η σωστή χρήση απωθητικών και η κάλυψη του σώματος μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο τσιμπημάτων, προστατεύοντας την υγεία και την άνεσή σας το καλοκαίρι.
