Αρρυθμίες, ένα σύμπτωμα που παρατηρείται συχνά και μπορεί να έχει διαφορετικά αίτια. Ας ξεκινήσουμε όμως με τα βασικά… Ο βασικός ρυθμός, ο φλεβοκομβικός, και η φυσιολογική συχνότητα κυμαίνονται από 50 έως 110 σφύξεις ανά λεπτό. Οτιδήποτε διαφορετικό αυτού ονομάζεται αρρυθμία, η οποία μπορεί να είναι είτε βράδυ-αρρυθμία ( σφίξεις < 50 ανά λεπτό) είτε τάχυ-αρρυθμία (σφύξεις > 110 ανά λεπτό).
Ωστόσο η πιο συχνή μορφή αρρυθμίας είναι οι έκτακτες συστολές και διαφέρουν, γιατί προέρχονται από άλλες περιοχές της καρδιάς κι όχι από το φλεβόκομβο. Όταν οι συστολές προέρχονται από την περιοχή των κόλπων ονομάζονται υπερκοιλιακές, επειδή οι κόλποι βρίσκονται πάνω από τις κοιλίες της καρδιάς. Όταν οι έκτακτες συστολές προέρχονται από τις κοιλίες, αυτές ονομάζονται κοιλιακές.
Αρρυθμίες & πρώτα συμπτώματα: Πως να τα διακρίνουμε
Αυτό που νιώθουμε τις περισσότερες φορές είναι το γνωστό φτερούγισμα στο στήθος ή έχουμε την αίσθηση ότι η καρδιά μας «τρέχει». Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις όπου οι έκτακτες συστολές δε γίνονται αντιληπτές από το άτομο και διαπιστώνονται τυχαία κατά την ιατρική εξέταση σε καρδιολόγο.
Σε ό,τι αφορά στις βραδυκαρδίες, μπορεί να συνοδεύονται από αίσθημα αδυναμίας και την τάση για εύκολη κόπωση ή ακόμα και λιποθυμικά επεισόδια.
Αρρυθμίες: Που οφείλονται & ποιος είναι ο ρόλος του στρες
Τα αίτια των αρρυθμιών ποικίλουν, μερικά από τα οποία είναι:
- Καρδιακά νοσήματα όπως είναι η στεφανιαία νόσος ή η καρδιακή ανεπάρκεια
- Διαταραχές στις ορμόνες του θυρεοειδούς
- Διαταραχές σε ηλεκτρολύτες, όπως το κάλιο και το νάτριο
- Διάφορες λοιμώξεις & πνευμονοπάθειες
- Κατάχρηση καφέ, αλκοόλ ή καπνού
Οι έκτακτες συστολές εμφανίζονται τόσο σε άτομα με καρδιοπάθεια, όσο και σε υγιή άτομα χωρίς καρδιακή νόσο. Μάλιστα δε γνωρίζουν ηλικία, καθώς αποτελούν αρκετά συχνό εύρημα και σε νεαρά υγιή άτομα ή αθλητές.
Το σωματικό ή ψυχικό στρες μπορεί πράγματι να επιδεινώσει τις αρρυθμίες, αλλά δεν υπάρχει ποσοτική συσχέτιση αφού το στρες είναι μη μετρήσιμο.
Αρρυθμίες & τι μπορεί να προκαλέσουν
Δεν είναι απαραίτητο ότι οι αρρυθμίες θα μας οδηγήσουν σε κάποια παθολογική κατάσταση. Ωστόσο η ταχυκαρδία που παραμένει (δηλαδή διαρκεί για περισσότερο από 30 δευτερόλεπτα) μπορεί να προκαλέσει πτώση της αρτηριακής πίεσης και λιποθυμικά επεισόδια. Το ίδιο ισχύει και τις σοβαρές βραδυκαρδίες, που αρκετές φορές καταλήγουν σε τραυματισμούς μετά από πτώση. Επίσης οι συχνές έκτακτες κοιλιακές συστολές, που αντιστοιχούν σε ποσοστό μεγαλύτερο του 10% του συνόλου των συστολών, ίσως προκαλέσουν καρδιακή δυσλειτουργία και καρδιακή ανεπάρκεια. Τέλος έχουμε την καρδιακή ανεπάρκεια και την κολπική μαρμαρυγή, που αποτελεί μία επικίνδυνη καρδιακή αρρυθμία και σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης εγκεφαλικών επεισοδίων. Άρα προσοχή στα αίτια που προκαλούν τις αρρυθμίες και με τα πρώτα συμπτώματα επισκεπτόμαστε τον καρδιολόγο.
Πως να αντιμετωπίσουμε τις ταχυκαρδίες & έκτακτες συστολές
Το νούμερο ένα βήμα είναι να τις εντοπίσουμε. Για να τις μετρήσουμε λοιπόν, ψηλαφούμε τον σφυγμό στην κερκιδική αρτηρία του χεριού για ένα λεπτό. Σήμερα βέβαια υπάρχουν κι έξυπνες συσκευές (κινητά και ρολόγια) που μετρούν τον σφυγμό, αλλά δεν είναι τόσο αξιόπιστα. Στη συνέχεια κι αφού επικοινωνήσουμε με τον καρδιολόγο μας για να βρούμε το αίτιο, προχωράμε σε αξιολόγηση για την πιθανότητα ύπαρξης δομικής νόσου της καρδιάς (μυοκαρδιοπάθειες ή ηλεκτρικά νοσήματα). Αναλόγως των ευρημάτων και του τύπου της αρρυθμίας υπάρχει η επιλογή της φαρμακευτικής αγωγής με αντιαρρυθμικά φάρμακα ή και της κατάλυσης της αρρυθμίας (ablation). Αν αξιολογηθεί σοβαρή βραδυκαρδία με ζάλη, αδυναμία και απώλεια των αισθήσεων, συνιστάται η εμφύτευση μόνιμου τεχνητού βηματοδότη.
